Przepadek pojazdu za jazdę po narkotykach

Czy za jazdę po narkotykach można stracić samochód?

Tak, ale wyłącznie jako decyzję sądu, nigdy automatycznie. Art. 44b § 1 Kodeksu karnego pozwala orzec przepadek pojazdu przy skazaniu między innymi za przestępstwo z art. 178a § 1, a przepis ten obejmuje zarówno stan nietrzeźwości, jak i prowadzenie pod wpływem środka odurzającego.

Kluczowe słowo brzmi „może”. Przy narkotykach ustawa nie zna sytuacji, w której sąd musiałby orzec przepadek. Dlaczego, wyjaśniamy w następnej sekcji, bo to jest sedno różnicy wobec spraw alkoholowych.

Dlaczego przy narkotykach przepadek nie jest obowiązkowy?

Odpowiedź leży w konstrukcji przepisu. Obowiązkowy przepadek wprowadza art. 44b § 1a Kodeksu karnego, ale wiąże go z jedną, konkretną okolicznością: zawartością alkoholu wynoszącą co najmniej 1,5 promila we krwi albo 0,75 mg/dm³ w wydychanym powietrzu, albo prowadzącą do takiego stężenia.

Przepis nie przewiduje żadnego progu dla środków odurzających. Nie ma tam odpowiednika promili ani miligramów dla THC, amfetaminy czy innej substancji. U kierowcy, który był wyłącznie pod wpływem narkotyku, obligatoryjny wariant z § 1a po prostu nie ma jak się uruchomić. Zostaje wariant fakultatywny z § 1, w którym sąd waży okoliczności sprawy.

Jest jedno zastrzeżenie, o którym łatwo zapomnieć. Jeżeli kierowca był jednocześnie pod wpływem narkotyku i miał co najmniej 1,5 promila alkoholu, wariant obligatoryjny wraca do gry, bo uruchamia go wynik alkoholowy, niezależnie od obecności innej substancji.

W jakich sprawach sąd może orzec przepadek?

Katalog z art. 44b § 1 Kodeksu karnego jest szerszy niż samo prowadzenie po narkotykach i obejmuje sytuacje, które w sprawach narkotykowych zdarzają się realnie.

• Skazanie za prowadzenie pod wpływem środka odurzającego (art. 178a § 1) oraz za jego kwalifikowaną postać przy wcześniejszym skazaniu lub jeździe w czasie zakazu (art. 178a § 4).
• Sprawca określony w art. 178 § 1 lub § 1a, czyli między innymi sprawca wypadku, który był pod wpływem środka odurzającego albo zbiegł z miejsca zdarzenia.
• Skazanie z art. 244, gdy czyn polegał na niezastosowaniu się do zakazu prowadzenia pojazdów.
• Udział w nielegalnym wyścigu oraz rażąco niebezpieczna jazda (art. 178c § 1 pkt 2 i art. 178d).

Co, jeśli samochód nie jest twoją wyłączną własnością?

Ta zasada działa tak samo niezależnie od substancji. Przepadku nie orzeka się przy braku wyłącznej własności pojazdu w czasie popełnienia przestępstwa (art. 44b § 5 pkt 1). Dotyczy to leasingu, współwłasności, auta służbowego, wynajętego i pożyczonego.

W to miejsce wchodzi jednak sankcja finansowa. Zgodnie z art. 44b § 6 sąd orzeka wtedy nawiązkę na rzecz Skarbu Państwa w wysokości od 5000 do 500 000 zł. Gdy przepadek jest niemożliwy lub niecelowy, na przykład po zbyciu albo zniszczeniu pojazdu, nawiązka jest fakultatywna. Mechanikę obu wariantów omawiamy szczegółowo w tekście o konfiskacie samochodu i nawiązce.

Warto też wiedzieć, czego w przepisie już nie ma. Paragrafy 2, 3 i 4 art. 44b zostały uchylone, a wraz z nimi zniknął przepadek równowartości pojazdu oraz wyłączenie dla kierowców wykonujących czynności zawodowe. Opracowania powołujące te instytucje opierają się na stanie prawnym sprzed nowelizacji.

Co grozi poza utratą auta?

Przepadek nigdy nie występuje samodzielnie. Przy skazaniu z art. 178a § 1 Kodeksu karnego dochodzą do niego trzy rzeczy.

• Kara pozbawienia wolności do lat 3 (art. 178a § 1).
• Zakaz prowadzenia pojazdów nie krótszy niż 3 lata, bo czyn popełniono pod wpływem środka odurzającego (art. 42 § 2).
• Świadczenie pieniężne co najmniej 5000 zł, a przy kwalifikowanej postaci z art. 178a § 4 co najmniej 10 000 zł (art. 43a § 2 i § 3).

Pełne zestawienie sankcji omawiamy w tekście o tym, co grozi kierowcy za jazdę po narkotykach, a to, co dzieje się z uprawnieniami po zakończeniu sprawy, w tekście o zakazie prowadzenia i powrocie do uprawnień.

Najczęstsze pytania

Czy istnieje próg THC, powyżej którego auto przepada?

Nie. Art. 44b § 1a Kodeksu karnego wskazuje wyłącznie progi alkoholowe i nie zawiera żadnego odpowiednika dla THC ani innych środków odurzających. Przy narkotykach pozostaje wariant fakultatywny z § 1, w którym decyduje ocena sądu.

Czy stracę auto w leasingu za jazdę po narkotykach?

Nie, ponieważ pojazd w leasingu nie jest wyłączną własnością korzystającego, a art. 44b § 5 pkt 1 wyłącza wtedy przepadek. Sąd orzeka natomiast nawiązkę na rzecz Skarbu Państwa w wysokości od 5000 do 500 000 zł.

Czy przepadek grozi przy pierwszym zatrzymaniu?

Przepis nie uzależnia fakultatywnego przepadku od wcześniejszej karalności. Art. 44b § 1 Kodeksu karnego pozwala go orzec już przy skazaniu z art. 178a § 1. Dotychczasowa niekaralność jest okolicznością, którą sąd waży, a nie przeszkodą wynikającą z ustawy.

Co, jeśli miałem w organizmie i narkotyk, i alkohol?

Wtedy liczy się wynik alkoholowy. Jeżeli sięgnął co najmniej 1,5 promila we krwi albo 0,75 mg/dm³ w wydychanym powietrzu, uruchamia się obligatoryjny przepadek z art. 44b § 1a, chyba że zachodzi wyjątkowy wypadek uzasadniony szczególnymi okolicznościami.

Czy sprzedaż auta przed wyrokiem coś zmienia?

Zbycie pojazdu jest wprost wymienione w art. 44b § 5 pkt 2 Kodeksu karnego jako sytuacja, w której przepadek nie jest możliwy lub celowy. Sąd może wtedy orzec nawiązkę w tych samych widełkach, więc nie jest to sposób na uniknięcie konsekwencji finansowych.

Stan prawny i źródła

Stan prawny na dzień 21 sierpnia 2026 r. Tekst ma charakter informacyjny i nie zastępuje porady prawnej. O tym, czy w konkretnej sprawie sąd orzeknie przepadek, decydują okoliczności czynu i akta postępowania. O kwalifikacji samego czynu piszemy w tekście o tym, czy jazda po narkotykach jest przestępstwem czy wykroczeniem.

• Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 383 ze zm.): art. 42 § 2, art. 43a § 2 i § 3, art. 44b § 1, § 1a, § 5 i § 6, art. 178, art. 178a.
• Ustawa z dnia 4 grudnia 2025 r. o zmianie niektórych ustaw w celu poprawy bezpieczeństwa ruchu drogowego (Dz.U. 2025 poz. 1872), obowiązująca od 29 stycznia 2026 r.